Эл аралык эмгек уюму Кыргызстанда

Кыргыз Республикасында Эл аралык эмгек уюмунун ишмердүүлүгүн Татыктуу эмгек маселелери боюнча Техникалык колдоо тобу жана Чыгыш Европа-Борбор Азия өлкөлөрү үчүн ЭЭУ Бюросу координациялайт.

Татыктуу эмгек маселелери боюнча Техникалык колдоо тобу жана Чыгыш Европа- Борбор Азия өлкөлөрү үчүн ЭЭУ Бюросу  (2010-жылдын апрелине чейин – Чыгыш Европа жана Борбор Азия өлкөлөрү үчүн ЭЭУнун субрегиондук бюросу) Москвада 1959-жылдан бери иштеп келатат. Бюро ЭЭУнун ишмердүүлүгүн он мамлекетте координациялайт. Алар: Азербайжан, Армения, Беларус, Грузия, Казакстан, Кыргыз Республикасы, Орусия Федерациясы, Тажикстан, Түркмөнстан жана Өзбекстан.

Бюронун ишмердүүлүгүнүн негизги чөйрөлөрү – региондогу өлкөлөрдө татыктуу эмгек боюнча улуттук программаларды илгерилетүү, социалдык диалогду өнүктүрүү, социалдык коргоо, жумуштуулукту өнүктүрүү, эмгекти коргоо, эмгек чөйрөсүндө гендердик теңдик, жумуш орундарында ВИЧ/СПИД, балдар эмгегин жоюу ж.б.

ЭЭУ тууралуу кыскача маалымат

Эл аралык эмгек уюму (ЭЭУ) – бул Бириккен Улуттар Уюмунун тутумундагы эмгек чөйрөсүндөгү маселелер боюнча мекемеси. Уюм эл аралык эмгек нормаларын аныктайт, эмгек жана жумуштуулук мүмкүнчүлүктөр чөйрөсүндө укуктарды илгерилетет, социалдык коргоону жана жумушка байланышкан маселелер боюнча диалогду бекемдейт.

ЭЭУ уникалдуу “үч тараптуу” структурага ээ. Анын алкагында өкмөттүн өкүлдөрү, жумуш берүүчүлөр жана жумушчулар анын саясатын жана программасын биргелешип түзүшөт.

ЭЭУ 1919-жылы Биринчи Дүйнөлүк согушка чекит койгон Версаль тынчтык келишиминин алкагында негизделген. Аталган келишим жалпы үчүн жана бекем тынчтык социалдык адилеттүүлүктүн негизинде гана орношу мүмкүн деген принципти чагылдырып турат.

Уюмдун Баш кеңсеси – Эл аралык эмгек бюросу Женевада (Швейцария) жайгашкан.

Кыргыз Республикасы ЭЭУга 1992-жылы мүчө болгон.

Кыргыз Республикасы ЭЭУнун 53 Конвенциясын ратификациялаган.

ЭЭУнун алгачкы долбоордук кеңсеси (“Бейформалдуу экономикада жаштардын жана башка аярлуу топтордун жумуштуулугун илгерилетүү аркылуу жакырчылыкты кыскартуу” боюнча долбоору) Кыргыз Республикасында 2004-жылы ачылган.

ЭЭУнун Кыргыз Республикасындагы Улуттук координатору кызматы 2007-жылы түзүлгөн.

КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНДАГЫ ДОЛБООРЛОР:

1.     “Кыргызстанда кризисти жеңүү, татыктуу жана коопсуз эмгекти камсыздоо: II фаза” (2014-2018):

Эльмира Суюмбаева             Долбоордун Улуттук координатору

Динара Токтобаева      Долбоордун ассистенти

Байланышуу үчүн:

Тыныстанов көч., 197, №4 кабат

Бишкек ш. 720040, Кыргыз Республикасы

Тел.: +996 312 662 089

Emails: suyumbaeva@ilo.org; toktobaeva@ilo.org.


Экинчи фазада буга чейинки – биринчи фазанын (2010-2013-ж.ж.) жетишкендиктери колдонулат. Биринчи фаза Борбор Азия жана Түштүк Кавказ өлкөлөрүн камтыган. Экинчи фаза долбоордун туруктуулугун камсыздоого, улуттук деңгээлде анын жыйынтыктары үчүн жоопкерчилик сезимин бекемдөөгө, жергиликтүү уюмдардын жана эксперттердин потенциалын туруктуу бекемдөөгө багытталган тереңдетилген чараларды караштырат. Долбоор алты максатты көздөйт:

(1) Эмгек рыногунун маалымат жана анализ системасын жакшыртуу жана анын мекемелерин модернизациялоо

Эмгек рыногу тууралуу маалыматты колдонгон тараптарга – негизинен Эмгек жана социалдык өнүгүү министрлигине, жумуш менен камсыздоо кызматтарына жана Улуттук статистика комитетине негизги көңүл бурулат. Окутуучу семинарлар маалыматты чогултууга жана талдоого арналат. Ошондой эле эмгек статистикасынын колдонуудагы концепцияларын, аныктамаларды жана маалыматтарды чогултуу механизмдерин эл аралык стандарттарга ылайык кайра карап чыгуу үчүн колдоо көрсөтүлөт. Кыргыз Республикасында жумушчу күчтүн пилоттук изилдөөсүн ЭЭУ стандарттарына ылайык өткөрүү пландалган.

(2) Адамдын негизги зарыл муктаждыктарын канааттандырган социалдык коргоонун минималдуу деңгээлдерин киргизүү үчүн шарттарды түзүү

Социалдык коргоонун минималдуу деңгээлдери боюнча ЭЭУ Сунуштарын ишке ашыруу үчүн профилдик министрликтерден, мамлекеттик агенттиктерден, социалдык өнөктөштөрдөн, БУУ агенттиктеринен жана башка эл аралык финансы мекемелеринен жумушчу топту түзүүгө колдоо көрсөтүлүп жатат. Соцкоргоонун минималдуу деңгээлдеринин концепциясы маселелери боюнча социалдык өнөктөштөр үчүн окуулар уюштурулуп, отчет даярдалды. Бул анализдин жыйынтыктарын талкуулоо үчүн бир катар тегерек стол талкуулары өткөрүлүп, мамлекеттик таасир этүү жана социалдык коргоо программаларын ишке ашыруу маселелери боюнча мунасага жетүү үчүн 4 артыкчылыктуу тармак аныкталды.

(3) Эмгекти коргоого көмөктөшүү жана илгерилетүү боюнча үч тараптуу өнөктөштөрдүн потенциалын бекемдөө

Эмгекти коргоо жана бул жаатта улуттук программаларды ишке ашыруу боюнча үч тараптуу кеңешти түзүүдө өнөктөштөргө колдоо көрсөтүлөт. Эмгекти коргоо боюнча Улуттук сереп жаңыланды, эмгек мамилелери, социалдык диалогдун ролун бекемдөө жана бул чөйрөдөгү саясатты түзүүгө таасир тийгизүү планында өнөктөштөрдүн мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү жаатында ЭЭУ конвенциялары тууралуу билимдер кеңейтилди. Ошондой эле инспектордук ишти башкаруу, өндүрүштө кырсыктарды изилдөө жана отчеттуулук, ошондой эле кырсыктарды иликтөө методологиясы ж.б. боюнча эмгек инспекторлору үчүн билим берүүчү семинарлар өткөрүлдү.

(4) Бейформалдуу экономикадан (жумуштуулук) формалдуу экономикага өтүүгө көмөктөшүү планында үч тараптуу катышуучулардын потенциалын бекемдөө

Социалдык өнөктөштөр үчүн маалыматтык семинарлар өткөрүлүп, анда бейформалдуу экономикадан (жумуштуулук) формалдууга өтүүнүн мааниси түшүндүрүлүп, социалдык диалогду жүргүзүүнүн ыкмалары каралды. Кесиптик кошуундарга бейформал жумушчуларды коргоого жана алардын социалдык интеграциясына, ошондой эле формалдаштыруунун башка багыттары боюнча колдоо көрсөтүлүп жатат. Жумуш берүүчүлөр уюмдары өз мүчөлөрү үчүн жаңы кызмат көрсөтүүлөрдү иштеп чыгууда жана стратегиялык пландоодо, ошондой эле иштеп кетүүгө жөндөмдүү ишканалар үчүн жагымдуу шарттарды түзүүдө колдоо алышууда.

(5) Үч тараптуу катышуучулардын эмгек рыногунда катышуусу менен байланышкан маселелерди чечүүдө алардын потенциалын бекемдөө

Эмгек рыногунда аялдарга колдоо көрсөтүүгө, ошондой эле аялдарды жумушка орноштурууда тикелей жана кыйыр тоскоолдуктарды аныктоодо, тоскоолдуктарды жок кылуу жана азайтууда социалдык өнөктөштөргө колдоо көрсөтүүгө байланыштуу ЭЭУ конвенциялары боюнча маалымат берүүчү семинарлар өткөрүлүп жатат.

2.     “Борбор Азияда балдар эмгегинин эң оор түрлөрү менен күрөшүү” (2017-2018)

Амина Курбанова Долбоордун Улуттук координатору

Тыныстанов көч., 197, №4 кабат

Бишкек ш. 720040, Кыргыз Республикасы

Тел.: +996 312 625 071

email: kurbanova@ilo.org

ЭЭУ ‎жаңылыктар

  • 2017-ж., 19-май

    Кыргыз Республикасынын Өкмөт Үйүндө бүгүн, 19-майда, Бириккен Улуттар Уюмунун мекемелер системасы тарабынан Кыргызстанды 2018-2020-жылдар аралыгында өнүктүрүүгө көмөк көрсөтүү жаатында кызматташуу тууралу келишимге кол коюлду.

  • 2016-ж., 11-ноя.

    Кыргызстан жана Тажикстан ЭЭУнун колдоосу менен саясатка сереп жүргүзүүнүн инновациялык механизмдерин жайылтуу иштерин улантып жатышат. Ноябрда бул эки өлкө Көз карандысыз Мамлекеттер Шериктештигине (КМШ) кирген өлкөлөрдүн тарыхында биринчилерден болуп балдар эмгеги маселелери боюнча ыктыярдуу өз ара эксперттик баа берүүгө киришти. Бул жаатта бири-биринин саясатын баалоо жана алдыңкы тажрыйбалар, сунуштар менен алмашуу биргелешкен иштердин тапшырмасы болуп эсептелет.

  • 2016-ж., 28-окт.

    Кыргызстандагы иш берүүчүлөрдүн өзөктүк уюмдарынын жолугушуусу Бишкекте өттү. Бул жолугушууда иштеп кетүүгө жөндөмдүү ишканалар үчүн жагымдуу шарттарды түзүүнүн өбөлгөлөрү, ошондой эле бул маселе боюнча улуттук отчетту илгерилетүү боюнча чаралар талкууланды. Жолугушуу ЭЭУ көмөгү менен уюштурулду.

  • 2016-ж., 26-окт.

    Бул басылма Кыргыз Республикасынын Улуттук статистика комитети тарабынан Эл аралык эмгек уюмунун (ЭЭУ) финансылык жана техникалык колдоосу менен жүргүзүлгөн Иштеген балдардын экинчи улуттук изилдөөсүнүн жыйынтыктарын көрсөтөт. Бул отчет иштеген балдар жөнүндө маалыматтарда болгон кенемтелерди толтурат жана балдарды коргоо саясатын жана стратегиясын иштеп чыгуу үчүн ишенимдүү маалыматтарды берет, ошондой эле ЭЭУнун № 138 жана № 182 конвенцияларын аткаруудагы прогресстин деңгээлин баалоого мүмкүнчүлүк түзөт. Бул публикация авторлор жана консультанттар тобу тарабынан МОТ-ИПЕК учун иштелип чыкан. 2014-2015 жылдардагы балдар эмгегинин изилдөөсү Иштеген балдардын экинчи улуттук изилдөөсү болуп саналат.

  • 2016-ж., 8-окт.

    Кыргызстандын борбору Бишкек шаарындагы №94 орто мектепте билим алууда кыйналган, мектепти бүтпөй калган жана иштеген балдар үчүн үч формалдуу класс ачылды. 8-10-класстардын программасы боюнча кечки кайталоо жана кошумча сабактар өлкөдөгү миң балага мектепке кайтып, окуусун аяктоо мүмкүнчүлүгүн берет. Сабактар формалдуу билим берүү методикасы боюнча өткөрүлүп, стандарттык окуу программасынын негизинде түзүлгөн жана окуусун аяктаган балдар орто билим тууралуу аттестат алышат.